De machine loopt een aantal keren per dag vast. Vroeger werd dan de chef geroepen en stonden de werknemers met de handen over elkaar te kijken hoe hij de zaak weer op gang hielp. Tegenwoordig werkt iedereen samen als de machine hapert. Wat blijkt? Het aantal storingen loopt zienderogen terug. Het mag duidelijk zijn: bij Northseafood waait een nieuwe wind. Het moet er niet langer goed gaan, maar geweldig.

Het principe heet World Class Manufacturing (WCM) en het werd oorspronkelijk uitgedokterd binnen het Japanse Toyotaconcern. Het is erop gericht om alle mogelijke vormen van verspilling uit te bannen. Door zo efficiënt mogelijk te werken, moet het mogelijk zijn om met dezelfde capaciteit meer te produceren in dezelfde tijd. Kenmerkend is dat iedereen meedoet. ,,Van de directie tot het jongste meisje op de werkvloer”, zegt Lubbert Schenk, die samen met mede-directeur Jacob Kramer de kar trekt.

Pioniers in de vis

Northseafood loopt met deze manier van werken voorop in de plaatselijke visindustrie. ,,In andere takken van de levensmiddelensector zie je dit al wel, maar in de vis zijn we pioniers”, zegt Schenk. Het bedrijf wordt bij de invoering gesteund door adviesbureau Van Lente en De Vos. Northseafood is een van de grootste visbedrijven van Urk. Er werken 150 mensen die samen 120 voltijdsfuncties vervullen. Scholverwerking zorgt voor een groot deel van de omzet en Italië is de belangrijkste exportpartner. Vanwege de nieuwe aanpak dingt het bedrijf dit jaar mee naar de Flevopenningen, een prijs voor innovatieve ondernemingen.

Voor de werknemers begon het allemaal met autootjes bouwen. Schenk: ,,Ze kregen tijdens de eerste workshop een serie onderdelen en de opdracht daar een autootje van te maken binnen een bepaalde tijd. Dat lukte niet. Toen kregen ze er instructies bij en mochten ze het opnieuw proberen. Sommige groepjes maakten er toen wel twee. Een eyeopener. Als je gestructureerd werkt en weet wat je doen moet, kom je veel verder.”

Optimale werkplek

Elk personeelslid volgt vijf workshops van elk twee uur. Daarin komt de basis van werken bij Northseafood aan bod. ,,Ze leren hoe het bedrijf in elkaar zit en hoe we hier werken.” Een belangrijk onderdeel van deze cursus is het 5S-model, een techniek om de eigen werkplek optimaal in te richten. 5S staat voor scheiden, schikken, schoonmaken, standaardiseren en stimuleren en in stand houden. Kerngedachte is dat verspilling nooit aan de werkplek mag liggen.”

Werknemers houden bij wanneer er sprake is van verspilling van grondstof, maar ook van tijd. Steeds wordt daarbij aangegeven wat de oorzaak is en het is de bedoeling dat daaruit lering getrokken wordt. Produceren wordt daardoor steeds efficiënter. Eens per week verzamelt het personeel van een afdeling zich rondom het whiteboard: de verzamelplaats van problemen, oplossingen, ideeën, meetresultaten en belangrijke achtergrondinformatie. De chef controleert of eerder gemaakte afspraken zijn nagekomen en als er sprake is van nieuwe knelpunten wordt afgesproken hoe dat opgelost wordt en wie dat gaat doen. De medewerkers beschikken ondertussen over glasheldere cijfers. Waar wordt vis of tijd verspild en hoe kan dat? Oplossingen bedenken is dan ineens een stuk makkelijker.

Later dit jaar start de tweede fase van het opleidingstraject. ,,De Northseafood Academie”, zegt Lubbert Schenk niet zonder enige trots. ,,Medewerkers kunnen er een MBO-diploma aan overhouden. Toch een mooie kans. Mensen die ooit zonder papieren de vis in zijn gegaan, halen zo alsnog een mooi diploma. En ook nog een diploma waar ze elke dag wat aan hebben.”